
سیم بکسل یا طناب فولادی، مجموعهای از سیمهای فلزی است که بهصورت مارپیچی در هم تنیده شدهاند و ساختاری مقاوم و انعطافپذیر را تشکیل میدهند. این فناوری که امروزه در بسیاری از صنایع از جمله آسانسور، جرثقیل و معادن مورد استفاده قرار میگیرد، تاریخچهای طولانی و جالب دارد.
پیش از اختراع سیم بکسل، زنجیرهای آهنی بهعنوان گزینه اصلی برای جابهجایی و حمل بار مورد استفاده قرار میگرفتند. اما این زنجیرها به دلیل وزن زیاد و استهلاک بالا، چندان کارآمد نبودند. در دهه ۱۸۳۰، با توسعه استفاده از جرثقیلها در معادن، نیاز به یک جایگزین مقاومتر و انعطافپذیرتر احساس شد. این نیاز منجر به اختراع سیم بکسل توسط ویلهلم آلبرت، مهندس معدن آلمانی، بین سالهای ۱۸۳۱ تا ۱۸۳۴ شد. او اولین سیم بکسلها را برای استفاده در معادن کوهستان هارتس (Harz) طراحی کرد.
سیم بکسلهای اولیه شامل سه رشته از سیمهای آهنی بودند که بهطور مارپیچ به دور یکدیگر پیچیده شده بودند. این فناوری به سرعت در اروپا و آمریکا مورد استقبال قرار گرفت. در سال ۱۸۴۰، رابرت استرلینگ فرآیند ساخت این طنابها را ارتقا داد و در آمریکا، جان روبلینگ در سال ۱۸۴۱ تولید سیم بکسل را آغاز کرد. نوآوریهای روبلینگ در طراحی و ساخت این محصول، زمینهساز موفقیتهای او در ساخت پلهای معلق شد.
در نیمه دوم قرن نوزدهم، سیم بکسلها بهعنوان یک ابزار کلیدی در انتقال نیروی مکانیکی مورد استفاده قرار گرفتند. یکی از مهمترین کاربردهای آنها در تلهکابینها و سیستمهای حملونقل کابلی بود. این فناوری نسبت به روشهای سنتی انتقال نیرو، هزینه کمتر و راندمان بالاتری داشت و به همین دلیل، بهسرعت در فواصل طولانی مورد استفاده قرار گرفت.
طنابهای فولادی مدرن از فولاد کربنی غیر آلیاژی با میزان کربن بین ۰.۴ تا ۰.۹۵ درصد ساخته میشوند. این ترکیب باعث افزایش استحکام کششی و انعطافپذیری سیم بکسل شده و به آن اجازه میدهد تا فشارهای بالا را تحمل کند. علاوه بر این، استفاده از فولاد باکیفیت، طول عمر سیم بکسل را افزایش داده و عملکرد آن را در شرایط سخت صنعتی بهبود میبخشد.
امروزه سیم بکسل به یکی از اجزای حیاتی در صنایع مختلف تبدیل شده است. از آسانسورها و جرثقیلها گرفته تا تلهکابینها و سیستمهای حملونقل صنعتی، این محصول نقش کلیدی در ایمنی و کارایی تجهیزات دارد. با پیشرفت فناوری و بهبود کیفیت مواد اولیه، انتظار میرود که سیم بکسلها همچنان به عنوان یکی از ارکان اصلی حملونقل و انتقال نیرو در صنایع مدرن باقی بمانند.